Op de Beleggersfair heb ik twee dagen doorgevraagd bij aanbieders van duurzame fondsen. Wat mij het meest opviel: de aanbieders met het strengste beleid waren het snelst met een eerlijk antwoord op een kritische vraag. Wie begon over keurmerken en scores, had meestal minder te vertellen. Dit zijn de vier vragen die ik nu standaard stel.
Vraag 1: wat sluit u uit, en bij welke omzetdrempel?
Dit is de scherpste vraag die u kunt stellen. Bijna elk fonds zegt tabak en controversiële wapens uit te sluiten. De vraag is bij welk percentage van de omzet. Een fonds dat bedrijven toestaat tot 30% van hun omzet uit kolen te halen, sluit kolen niet uit — dat noemt het alleen zo. Ons eigen beleid hanteert 0% voor controversiële wapens en tabaksproductie, en 5% voor thermische kolen en onconventionele olie en gas.
Vraag 2: is het artikel 8 of artikel 9, en wat betekent dat hier?
Onder de Europese SFDR classificeren fondsen zichzelf. Artikel 6 betekent: geen duurzaamheidsdoel. Artikel 8: het fonds bevordert ecologische of sociale kenmerken. Artikel 9: duurzaam beleggen is de doelstelling. Het venijn zit in artikel 8, want daar zit alles van 'wij sluiten tabak uit' tot 'wij beleggen alleen in de transitie'. De classificatie is dus een begin van het gesprek, niet het einde.
Vraag 3: hoe stemt u, en waar kan ik dat teruglezen?
Een aandeelhouder heeft stemrecht. Een fondsbeheerder die dat recht niet gebruikt, laat invloed liggen. Vraag of het stemgedrag per aandeelhoudersvergadering openbaar is en of de beheerder ook tegen het bestuur stemt als dat nodig is. Een beheerder die in tien jaar nooit tegen een beloningsvoorstel heeft gestemd, oefent geen invloed uit.
Vraag 4: wat gebeurt er als een bedrijf niet meer voldoet?
Hier valt de meeste ruis weg. Sommige beheerders verkopen direct. Andere gaan eerst het gesprek aan met een termijn en verkopen daarna. Beide zijn verdedigbaar, maar er moet een termijn zijn en er moet een verslag van komen. 'Wij blijven in gesprek' zonder termijn is geen beleid.
| Signaal | Wat het meestal betekent |
|---|---|
| Uitsluitingsbeleid staat niet op de site | Er is geen beleid, of het is niet uit te leggen |
| Alleen een duurzaamheidsscore van een databureau | De beheerder heeft het werk uitbesteed |
| Artikel 9 met kosten onder 0,3% | Controleer de portefeuille: dit is uitzonderlijk |
| Geen stemrapportage | Er wordt geen invloed uitgeoefend |
| Direct een concreet antwoord op vraag 1 | Doorgaans een goed teken |
De beste toets op duurzaamheid is niet een score, maar de vraag: wat heeft u het afgelopen jaar verkocht en waarom? Wie daar een concreet voorbeeld bij heeft, doet het werk echt.